Historia muzeum
Od miejskiej idei do domu historii Kielc
Opowieść o kolekcjonerach, regionalistach, niedokończonych planach i kamienicy przy ul. Świętego Leonarda 4, w której pamięć miasta dostała własny adres.
Długa droga do miejskiego muzeum
Pomysł był starszy niż sama instytucja
Muzeum Historii Kielc nie powstało z dnia na dzień. Jego korzenie prowadzą przez XIX-wieczne kolekcje, ruch regionalistyczny, ambicje międzywojnia i powracające przez dekady pytanie: gdzie Kielce mogą opowiedzieć własną historię?
Kalendarium
Sto lat starań w kilku krokach
Początek kieleckiego muzealnictwa
Powstaje muzeum Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. W zbiorach zaczynają spotykać się przyroda, geologia, archeologia i historia regionu.
Leonarda 4
Kamienica przy ul. Świętego Leonarda staje się siedzibą muzeum PTK i przez kolejne dekady skupia pracę regionalistów.
Petycja o muzeum ziemi
Zarząd Okręgu PTK występuje do Rady Miejskiej w sprawie Muzeum Ziemi Kieleckiej i nowego budynku dla zbiorów.
Wystawa Świętokrzyska
Kieleckie muzeum pokazuje historię i tradycje regionu na wystawie, która wzmacnia ideę miejskiego archiwum pamięci.
Powrót idei
Towarzystwo Przyjaciół Kielc proponuje utworzenie Muzeum Historii Kielc. Temat wraca w rozmowach muzealników i samorządu.
Instytucja z adresem
Rada Miasta inicjuje działalność Muzeum Historii Kielc, a wyremontowana kamienica przy Leonarda 4 zostaje przekazana nowej placówce.
Ludzie idei
Regionaliści, kolekcjonerzy, kustosze
Najwcześniejsza opowieść o muzeum zaczyna się od ludzi, którzy zbierali materialne ślady miasta i regionu. W tle są XIX-wieczne kolekcje Akademii Górniczej i Szkoły Wojewódzkiej, postać Tomasza Zielińskiego oraz kolekcjonerska pasja rodziny Jarońskich.
Od 1908 roku ważną rolę przejmuje muzeum PTK kierowane przez Tadeusza Szymona Włoszka. To ono gromadzi zbiory zgodnie z duchem regionalizmu: łączy historię, archeologię, przyrodę i geologię, bo miasto nie składa się z jednej opowieści.
Międzywojenne projekty
Plany, które nie zdążyły stać się gmachem
W dwudziestoleciu międzywojennym kilkakrotnie wracano do pomysłu Muzeum Historii Kielc, Muzeum Ziemi Kieleckiej lub Muzeum Regionalnego. Rozważano nowe lokalizacje i budowę siedziby z materiałów pochodzących z rozbiórki.
W latach 30. starania łączyły się z kieleckim pałacem biskupów krakowskich, działalnością Rady Artystyczno-Konserwatorskiej oraz planami zabezpieczenia miejskiego archiwum i muzeum. W 1939 roku Rada Miejska przekazała plac pod przyszły gmach, ale wojna przerwała te zamierzenia.
Po wojnie i w PRL
Historia Kielc obecna, ale jeszcze bez własnego domu
Po II wojnie światowej zbiory przedwojennego muzeum uległy rozproszeniu, a ich część trafiła do nowej siedziby przy kieleckim Rynku. W 1950 roku rozpoczęło tam działalność państwowe Muzeum Świętokrzyskie, późniejsze Muzeum Narodowe.
Idea osobnego muzeum historii miasta nie zniknęła. Wracała w projektach wystaw, w koncepcjach Muzeum Techniki, w postulatach Towarzystwa Przyjaciół Kielc i w rozmowach prowadzonych przez muzealników oraz Radę Miasta. W latach 90. powstawały scenariusze stałej ekspozycji o dziejach Kielc.
Siedziba Muzeum Historii Kielc znajduje się w XIX-wiecznej kamienicy wybudowanej dla Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego. Budynek ma klasycyzującą fasadę, jedenaście osi i historię instytucji, które zmieniały się razem z miastem.
Od 1913 roku działało tu muzeum PTK. Później były tu m.in. przychodnie, zakłady sprzętu medycznego i biblioteka medyczna. W 1976 roku kamienicę wpisano do rejestru zabytków, a po remoncie w 2006 roku przekazano ją Muzeum Historii Kielc.
