Nabytki Muzeum Historii Kielc w 2019 r.
Abstrakt
W 2019 roku Muzeum Historii Kielc pozyskało 235 muzealiów, z których 124 wpisano do księgi inwentarzowej „Historia”, 2 do księgi „Sztuka”, a 109 do księgi pomocniczej „Materiały”. Zbiory biblioteczne wzbogaciły się o 240 jednostek inwentarzowych. Zbiór archiwaliów powiększył się o 130 dokumentów związanych z inżynierem Gustawem Gwidonem Maro, wieloletnim pracownikiem Huty „Ludwików” w Kielcach (późniejszych Kieleckich Zakładów Wyrobów Metalowych). Ponadto do muzeum trafiły dokumenty i druki dotyczące Stanisławy Massalskiej, Marty Hubickiej, Marii Krzyżanowskiej, Edmunda Massalskiego oraz Adama Bratkowskiego. Pozyskano także zbiór afiszów z lat 1920–1927, druk związany z konsekracją biskupa Czesława Kaczmarka, dwa zaproszenia na bale wojskowe, legitymacje wydane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz Zakłady Fotochemiczne „Orion”, trzy nekrologi żołnierzy niemieckich z 1945 roku, druk dotyczący zjazdu Towarzystw Śpiewaczych i Izby Rzemieślniczej w Kielcach, rysunek z widokami linii kolejowej Iwanogrodzko-Dąbrowskiej, pocztówki, w tym korespondencję dr. Jerzego Fleszera i kapitana Wincentego Brożycha, mapę okolic Kielc z połowy XIX wieku oraz plan miasta z 1936 roku. Kolekcję ikonograficzną wzbogaciło kilkaset nowych fotografii. Do zbiorów włączono między innymi zdjęcie dawnego pałacu biskupów krakowskich z około 1870 roku, fotografię ze spotkania kieleckich rzemieślników z przełomu lat 20. i 30. XX wieku, album Związku Strzeleckiego z lat 20. i 30., album Państwowego Funduszu Pracy z 1933 roku dokumentujący prace remontowe i budowlane prowadzone w Kielcach i regionie, fotografie związane z rodzinami Massalskich i Maro oraz z nauczycielem Gimnazjum im. Jana Śniadeckiego Zygmuntem Nałęczem-Dobrowolskim, a także fotografie pochodzące z albumów niemieckich żołnierzy okupujących Kielce w latach 1939–1945 oraz zdjęcia dokumentujące dzieje sportu w Kielcach od lat 30. do lat 80. XX wieku. Muzeum otrzymało w darze kilkadziesiąt pamiątek po wybitnym sportowcu Eugeniuszu Frelichu, mistrzu Polski w rajdach motocyklowych, a także szereg interesujących przedmiotów, m.in. papierośnicę z dedykacją, wieszak ścienny z wyposażenia Huty „Ludwików”, plakiety, medale oraz pamiątkową ceramikę z okresu Polski Ludowej. Zakupiono pralkę wirnikową typu D „Danusia”, produkowaną w latach 50. XX wieku przez Kieleckie Zakłady Wyrobów Metalowych. Do muzeum trafiły również dwa zabytkowe ornaty (datowane na koniec XVII oraz przełom XIX i XX wieku) z klasztoru na Karczówce, a także elementy zabytkowej balustrady z piaskowca i miedziany pinakiel z hełmu dzwonnicy kościoła św. Karola Boromeusza. Komenda Wojewódzka Policji w Kielcach przekazała muzeum zabytkową broń, w tym karabin maszynowy systemu Maxima. Zbiór numizmatów uzupełniły dwa banknoty: 50 rubli z 1899 roku oraz 25 rubli z 1909 roku. Do kolekcji sztuki włączono obraz olejny kieleckiej malarki Rozalii Laszczyk zatytułowany „Autoportret z paletą” oraz fajansowy serwis do wina autorstwa Jana Sowińskiego. W 2019 roku zbiory biblioteczne powiększyły się o 136 monografii, 14 numerów czasopism, 11 katalogów muzealnych, 77 obiektów ikonograficznych oraz 2 obiekty kartograficzne.
In 2019, the Kielce History Museum acquired 235 objects, 124 of which were entered in the „History” inventory book, 2 in the „Art” inventory book and 109 in the „Materials” auxiliary book. The library collection was complemented with 240 inventory items. The collection of archives increased by 130 documents related to engineer Gustaw Gwidon Maro, who worked for many years in Huta Ludwików in Kielce (and then in Kielce Metal Works). In addition, the museum received documents and prints related to Stanisława Massalska, Marta Hubicka, Maria Krzyżanowska, Edmund Massalski and Adam Bratkowski. The museum acquired a collection of posters from 1920-1927 and a print from the consecration of Bishop Czesław Kaczmarek, two invitations to military balls, ID cards from the Social Insurance Company and the „Orion” Photo-Chemical Factory, three obituaries of German soldiers from 1945, a print from the convention of Singing Societies and the Chamber of Crafts in Kielce, a drawing with views of Iwanogrodzko – Dąbrowska railway, postcards including the correspondence of Dr. Jerzy Fleszer and Captain Wincenty Brożych, a map of the Kielce area from the mid-19th century and a plan of Kielce of 1936. The collection of iconography was expanded by several hundred new photographs. The collections included, among others, a photograph of the former bishop’s palace from around 1870, a photograph from a meeting of Kielce craftsmen at the turn of the 1920s and 1930s, an album of the Riflemen’s Association from the 1920s and the 1930s, an album of the State Labor Fund from 1933 with photographs documenting renovation and construction works in Kielce and the region, photographs related to the Massalski family and the Maro family as well as the teacher of the Jan Śniadecki Secondary School, Zygmunt Nałęcz-Dobrowolski, as well as photographs from the albums of German soldiers occupying Kielce in 1939–1945 and those related to sports in Kielce (from the 1930s to the 1980s). The museum received as a gift of several dozen mementos of the outstanding athlete Eugeniusz Frelich, Polish champion in motorcycle rallies, and interesting various items, including a cigarette case with a dedication, a wall hanger from the equipment of Huta Ludwików, plaques, medals and commemorative ceramics from the communist period. A D-type rotor washing machine („Danusia”), manufactured in the 1950s by KZWM, was purchased., the museum received two historic chasubles (dated the end of the 17th and 19th / 20th centuries) from the monastery in Karczówka and elements of the historic balustrade made of sandstone and a copper pinnacle from the helmet of the belfry of the church. St. Charles Borromeo. The Provincial Police Headquarters in Kielce donated historic weapons to the museum, including a machine gun of the Maxim system. The numismatic collection was supplemented by two banknotes: 50 rubles from 1899 and 25 rubles from 1909, and the art collection received an oil painting by Rosalia Laszczyk from Kielce, entitled „Self-portrait with a palette” and a faience wine set of Jan Sowiński. In 2019, the library collection received 136 monographs, 14 issues of journals, 11 museum catalogs, 77 iconographic objects and 2 cartographic objects.
O autorze
Marcin Kolasa — kierownik Działu Gromadzenia i Dokumentacji w Muzeum Historii Kielc, autor opracowań i wystaw muzealnych. Zainteresowania badawcze: historia Kielc i regionu ze szczególnym uwzględnieniem XX w., fotografia historyczna.
e-mail: kolasa@mhki.kielce.eu
